Trzy razy W: wzmacnianie, wzbogacanie, wspieranie

Przygotowanie „Poradnika dla namiestnika” było celem zespołu „Namiestnictwo”, który działał do grudnia ubiegłego roku w Głównej Kwaterze. Zespół został rozwiązany, poradnik nie ujrzał światła dziennego… Jednak nic straconego: opracowania zespołu wykorzystamy w „Czuwaj”!

Wiele czasu poświęciliśmy zdefiniowaniu pojęcia „namiestnictwo” oraz określeniu jego zadań. Efekty naszych dyskusji zaprezentowaliśmy na warsztatach podczas ubiegłorocznej Letniej Akcji Szkoleniowej. Oto one:

Namiestnictwo programowe to zespół instruktorów hufca, którego celem jest inspirowanie i koordynowanie działalności drużyn oraz wzbogacanie warsztatu programowo-metodycznego każdego drużynowego – harcerskiego wychowawcy. Działa na podstawie programu pracy stworzonego w odpowiedzi na potrzeby drużyn oraz instruktorskie i osobiste potrzeby drużynowych. Namiestnictwem kieruje namiestnik wraz z zespołem namiestnictwa.

ZADANIA NAMIESTNICTWA

1. Wzmacnianie autorytetu drużynowego.
· Reprezentowanie spraw wszystkich drużynowych w komendzie hufca.
· Współpraca z zespołem informacji i promocji.
· Współpraca z organizacjami i instytucjami zewnętrznymi.

2. Wzbogacanie warsztatu programowo-metodycznego drużynowych.
· Kształcenie drużynowych, współpraca z zespołem kadry kształcącej.
· Organizacja warsztatów metodycznych oraz repertuarowych.
· Poradnictwo metodyczne, np. tworzenie banku pomysłów.
· Dostosowywanie propozycji centralnych i chorągwianych do potrzeb i możliwości drużynowych hufca.

3. Wspieranie rozwoju osobistego i instruktorskiego drużynowych.
· Współpraca z KSI.
· Motywowanie i satysfakcjonowanie drużynowych.
· Przygotowanie kadry HAL i HAZ.

Wzmacnianie autorytetu drużynowego

Autorytet instruktora drużynowego, to szacunek, jakim darzą go wychowankowie, zaufanie rodziców zuchów i harcerzy, to również zainteresowanie i szacunek organizacji i instytucji zewnętrznych, szkoły, środowiska lokalnego dla jego działań na rzecz wychowania dzieci i młodzieży. Namiestnictwo winno wspierać pozytywny wizerunek drużynowych przez promowanie – we współpracy z zespołem promocji i informacji – inicjatyw środowiskowych w lokalnych mediach, zapraszanie dyrektorów szkół czy reprezentantów rad osiedli, na terenie których działają gromady i drużyny, na uroczystości harcerskie prezentujące działania harcerskich wychowawców.
Dobrze jest, gdy namiestnictwo ma bieżące informacje na temat działań poszczególnych drużynowych – może wtedy wnioskować o nagrody, listy pochwalne, odznaczenia albo po prostu przedstawiać przedsięwzięcia drużyn na forum komendy hufca. Warto jest też informować o szczególnych wyróżnieniach instruktorów środowisko ich działania, np.: druh Nowak otrzymał najwyższe odznaczenie ZHP czy list pochwalny kuratora oświaty z okazji Dnia Edukacji Narodowej, więc informujemy o tym radę osiedla, w której działa drużyna druha Nowaka.
Wzbogacanie warsztatu metodycznego drużynowego

To zadanie składa się z dwóch części: kształcenia i poradnictwa.
W zakresie kształcenia namiestnictwo współpracować powinno z zespołem kształcenia hufca, razem opracowując plan kształcenia na cały rok harcerski. Instruktorów namiestnictwa nie powinno zabraknąć w składzie kadry organizowanych kursów, warsztatów, seminariów.
Warto stworzyć w namiestnictwie bank pomysłów metodycznych i repertuarowych. Mniej doświadczeni, nowi drużynowi na pewno chętnie z niego skorzystają. Dzisiaj można również zamieszczać porady instruktorskie na stronach internetowych.
Namiestnictwo to również najlepsze miejsce do tworzenia propozycji programowych hufca, a także adaptacji do naszych lokalnych potrzeb propozycji chorągwianych i ogólnozwiązkowych. To tu, razem z drużynowymi, powinniśmy zastanowić się i wybrać te propozycje, które będą odpowiadać naszym zuchom i harcerzom, dostosować je do naszego środowiska, do tego, jakie cele stawiamy sobie w danym roku, jakie mamy aktualnie możliwości wykonania założonych zadań.
Wspieranie rozwoju osobistego i instruktorskiego drużynowych

Tu namiestnictwo może i powinno korzystać z doświadczenia i wsparcia hufcowej komisji stopni instruktorskich. Drużynowy, przygotowując program próby instruktorskiej, zwykle wybiera na opiekuna próby osobę z namiestnictwa lub właśnie z KSI. Komisja powinna mieć w swych dokumentach plan pracy namiestnictwa i nadzorując programy prób, zwracać uwagę na działania planowane przez namiestnictwa.

Warto wspomnieć o jeszcze jednej, bardzo ważnej roli namiestnictwa jako środowiska rówieśniczego, które łączy nie tylko instruktorska służba grupy, w której rodzą się przyjaźnie, w której drużynowy ma możliwość podzielenia się swoimi pozaharcerskimi pasjami i zainteresowaniami; drużyny drużynowych, która wspólnie wybiera się na wędrówkę czy obóz instruktorski, organizuje andrzejki czy wyjście do teatru.
Wspólnie realizowane zadania, przeżycia, wspomnienia łączą i powodują, że namiestnictwo staje się również nieformalną grupą przyjaciół – a w takim zespole łatwiej jest realizować choćby najtrudniejsze wyzwania.